آموزش کامل نسخه خوانی در داروخانه
تاریخ انتشار : سه شنبه ۲۱ شهريور ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۴۵
کد مطلب: 86361
 
پیشنهاد میکنیم که قدری وقت گذاشته و تمام مطالب این مقاله رو مشاهده کنید ، امید است که مورد استفاده شما عزیزان قرار بگیره .
به گزارش خبرایرانی، در این مطلب از سایت ، توضیحاتی در ارتباط با نحوه فعالیت در داروخانه به عنوان نسخه پیچ رو برای شما ارائه خواهیم داد و به شما در افزایش قدرت نسخه خوانی کمک خواهیم کرد .

پیشنهاد میکنیم که قدری وقت گذاشته و تمام مطالب این مقاله رو مشاهده کنید ، امید است که مورد استفاده شما عزیزان قرار بگیره .

مقدمه :

فعالیت در هر مجموعه ای مستلزم شناخت و رعایت قوانین و مقررات حاکم بر آن می باشد . دارو خانه به عنوان یک پایگاه درمانی که مستقیما با سلامت جامعه مرتبط می باشد دارای مقرراتی است که رعایت آنها ارتقای کیفیت خدمت رسانی و تضمین سلامت جامعه را در بر خواهد داشت . قانون مربوط به پزشکی و دارویی ،مواد خوردنی و آشامیدنی و اصلاحیه های بعدی آن ، تعاریفی را از داروخانه ، مسئول فنی و موسس ارائه کرده است که در زیر به طور مختصر به آنها اشاره می کنیم .

داروخانه :

داروخانه موسسه ای پزشکی است که با اخذ پروانه مخصوص از وزارت بهداشت،درمان و آموزش پزشکی تاسیس شده و با داشتن مسئول فنی واجد شرایط به ارائه خدمات دارویی و عرضه دارو، شیر خشک و مکمل های غذایی رژیمی ،غذاهای کمکی شیرخواران و لوازم مصرفی پزشکی و فرآورده های آرایشی و بهداشتی مجاز مبادرت می نماید .

مسئول فنی:

داروسازی است که باداشتن برگ تشخیص صلاحیت مسئول فنی صادره از سوی اداره کل نظارت بر امور دارو و مواد مخدر و پروانه مسئولیت فنی از سوی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مربوطه ، به وظایف قانونی خود در داروخانه عمل می نماید و مسئولیت فنی آن را بر عهده می گیرد .

موسس :

عبارتست از شخصیتی که صلاحیت آن جهت تاسیس داروخانه مطابق ضوابط و مقررات به تایید کمیسیون امور داروخانه ها مصرح در ماده ۲۰ قانون مربوط به مقررات امور پزشکی و دارویی ،مواد خوردنی و آشامیدنی رسیده است و پروانه تاسیس داروخانه از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مربوطه ، دریافت نموده است .

تکنسین دارویی :

نسخه پیچ ،دارو یار ، دستیار داروساز ، تکنسین دارویی ، پراتیک یا کارمند داروخانه ، شخصی است که اقدام به نسخه پیچی در داروخانه می کند . برخی از آنها به صورت تجربی و برخی با گذراندن دوره های آموزشی وارد این شغل می شوند .

ما در مورد مسئول فنی و موسس به ارائه وظایف نپرداختیم اما چون بحث اصلی ما نسخه پیچ هست ، به وظایف آن اشاره می کنیم :

۱- خواندن نسخه و جمع آوری اقلام دارویی تجویز شده

۲- برقرای ارتباط محترمانه و موثر با بیمار و مراجعین

۳- قیمت زنی دستی یا ثبت الکترونیکی دارو

۴- حفظ نظم چیدمان اصولی و علمی داروها

۵- انبارداری و ثبت موجودی و کمبود داروها

۶- استفاده از روپورش با نصب پلاک مشخصات

 
 

تعریف دارو

دارو ماده ایست که برای پیشگیری،تشخیص و یا درمان یک بیماری مصرف می شود

نام ها مختلف یک دارو

هر دارو ۴ نوع نام دارد که هر کدام از آنها مفهوم خاصی دارند .

نام شیمیایی : نشان دهنده ساختار مولکول دارو است . مثلا نام شیمیایی سالبوتامول : آلفا۱-۱ و ۱دی متیل اتیل آمینو متیل-۴- هیدروکسی-۱و۳ بنزن دی متانول می باشد .

نام رمز : وقتی دارویی کشف می شود تا زمانی که مراحل آزمایشگاهی و قانونی آن طی شده و اثر بخشی دارو کاملا اثبات شود با اسم رمز معرفی می گردد ،مثل SGH68.

نام عمومی = ژنریک : اسم بین المللی یک دارو است که در تمام دنیا ، دارو به آن نام شناخته می شود ، مثل سالبوتامول . تقریبا همه داروها فقط یک نام ژنریک دارند.

نام تجاری = Trade = Brand :  اسمی است که هر کارخانه به طور مختص برای محصول خود انتخال و آنرا با نماد ® مشخص می نماید . البته کارخانه موظف است نام ژنریک را حتما روی بسته بندی دارو ذکر کند . برای مثال برخی نام های تجاری سالبوتامول عبارتند از : Ventolin ، Ventalex ، Asthalin .

مطالبی در مورد نسخه خوانی و اختصاراتی که در نسخه ها بکار می رود.

برخی اختصارات متداول در مورد نوع دارو:

۱-شربت Syrup
۲-سوسپانسیون Susp
۳-کپسول نرم Softgel
۴-کپسول Cap
۵-قرص Tab
۶-اسپری SprیاInh
۷-پماد Pom یاOint
۸-شیاف Supp
۹-پودر بسته بندی Sachet
۱۰-قطره DropیاColleg
۱۱-آمپول AmpیاVial

علامت اختصاری دارو ها در نسخه ها

پزشک علاوه بر شکل دارویی، نوع استفاده از داروها را معین میکند. مثلا آمپول ها وریدی یا عضلانی و یا موضعی استفاده شوند.

×      IM داخل عضلانی « Intra Muscular »

×      Vag داخل واژن « Vaginal »

×      IV داخل وریدی « Intra Venous »

×      IA داخل مفصل « Intra Articulal »

×      IL داخل ضایعه « Intra Lesional »

×      CS زیر پوستی « Sub Cutaneous »

تعداد دفعات مصرف دارو را در نسخه

×      d یعنی daily ( روزانه )

×      Bd یا BID یعنی (دوبار در روز )

×      QID یعنی ( چهار بار در روز )

×      TDS یا TID ( سه بار در روز )

×      h یعنی ( به ساعت )

×      Hs, qpm یعنی ( شبانه )

×      PRN یعنی ( به هنگام نیاز یا به هنگام درد )

×      q6h یعنی ( هر شش ساعت )

×      qod یعنی ( یک روز در میان )

میزان وزن یا عدی دارو در غلظت خاص با علامت های زیر مشخص می شود که بعضی مواقع درساخت دارو های ترکیبی به ویژه پوست به کار می رود:

×      g یعنی گرم

×      mg یعنی میلی گرم

×      Mg میکرو گرم

×      M یعنی مولار

×      Mi یعنی میلی لیتر

لطفا به این موضوع دقت داشته باشید که زمان مصرف دارو یعنی اینکه دارو با غذا مصرف شود یا نه، بسیار مهم است. و دقت در موضوع ذکر شده در میزان جذب دارو یا عوارض گوارشی ناشی از مصرف دارو ها موثر می باشد. پزشک از اصطلاح p.c ( aftermeal ) یعنی بعد از غذا استفاده می کند.   نکته:   در نسخه پزشکان آمپول « Amp »، قرص « Tab  » و شربت « Syp » شایع ترین کلمات اختصاری مورد استفاده می باشند.

در نسخه نویسی علائم اختصاری زیر در نظر گرفته شود:

g←گرم
gr ←گرین: ۱۵ gr ‗‗ g 1
۱ انس (oz) ←۳۰ml(cc)  مایع و ۳۰g جامد
Tspقاشق چایخوری ←  ۵/۲ ml
Tbspقاشق   غذا خوری← ml   ۱۵
۱qt ←۱۰۰۰ml
gtt←drop
bid ← ۲ بار در روز
tid←۳ بار در روز  q8h
q.i.d ←۴ بار در روز
hs← موقع خواب مصرف شود
qAm ←هر روز صبح
Qs←مقدار کافی
supp←شیاف
Susp ←سوسپانسیون
Sol ←محلول
qhs←هر شب موقع خواب
Effervescent ← جوشان
oint← پماد

نکته مهم در نسخه خوانی و آموزش نسخه خوانی :

قطعا تکرار و تمرین مهمترین راه تسلط بر خواندن نسخه است.با این وجود کسی که به مبحث داروشناسی مسلط نباشد هرگز به نسخه خوان حرفه ای تبدیل نمی شود .

البته قابل ذکر هست که بسیاری از قوانین بیمه ها و داروهای تحت پوشش بیمه ها دائما در حال تغییر هست و از طریق الکترونیکی و سایت بیمه ها این تغییرات در دسترس داروخانه ها می باشد .

+++ دقت داشته باشید که با شرکت در کلاس های نسخه خوانی و یا مطالعه ۱۰ باره ی کتاب ها و نرم افزارها و جزوه های مختلف ، بدون اینکه به تمرین و تکرار و خواندن نسخه پرداخته و مهمتر از اون مدتی بصورت کارآموز کار نکنید ، نخواهد توانست تا تسلط کافی بر موضوع داشته باشید .

پس بخواهیم به طور اجمالی فرایند نسخه خوانی رو توضیح بدهیم اینطور خواهد بود .

۱- مطالعه کامل مبحث داروشناسی (آشنایی کامل با انواع داروها،دیکته داروها ،شکل های دارویی، اسامی دارو ها و گروه های دارویی) – بدون تسلط بر این موضوعات حقیقتا هرگز در کار در داروخانه به عنوان نسخه خوان موفق نخواهید بود ، شاید بپرسید چرا ؟؟؟ یک علت آن رو این طور بگویم که ؛ شما توانستید از روی نسخه داروی Losartan رو بخونید ، تا زمانی که ندانید این دارو از گروه داروهای ضد فشار خون هست ، باید تمام قفسه های داروخانه رو بگردید . زیرا در اکثر داروخانه ها تقریبا قریبا به ۱۰۰% داروها بر اساس گروه های دارویی چیده شده اند . یا برخی داروها با نام تجاری توسط پزشک تجویز می شوند . بعنوان مثال  Lozar که نام تجاری داروی Lozartan می باشد . شما باید بدانید که Lozar مربوط به این دارو هست که بتوانید به بیمار ارائه دهید و حتی آشنایی با املا و دیکته دارو که در تشخیص دارو بخصوص داروهایی که ناقص در روی نسخه نوشته می شوند بسیار مهم می باشد و  … پس تسلط بر این مبحث کاملا ضروری و اولین قدم در نسخه خوانی است . علاوه بر موارد ذکر شده نکات دیگری نیز وجود دارد که میتواند شما را در بهبود قدرت نسخه خوانی کمک کند.

۲- خواندن نمونه نسخه های آموزشی ، معمولا پس از کار کردن هرچند کوتاه در یک داروخانه خیلی سریع با دست خط پزشک های محدوده آشنا خواهید شد . اما برای شروع کار و دسترسی نداشتن به داروخانه جهت کار و یا کارورزی ، داشتن تعداد زیادی نسخه جهت تسلط ضروریست .

۳- کار در داروخانه که میتواند بصورت کارآموز نیز باشد . تا با سایر داروها ، نحوه قیمت زنی داروها ، قوانین بیمه ها و … بصورت عملی و از نزدیک آشنا شوید .

پس همونطور که میبینید حتما نیاز نیست که شما در کلاسهای نسخه خوانی شرکت کنید . البته هر چند این کار می تواند اطلاعات دیگری نیز در اختیار شما قرار دهد اما عملا شما با مطالعه مبحث داروشناسی و تمرین با نمونه نسخه ها و کارآموزی در یک داروخانه میتوانید تسلط کافی رو بدست بیارید اما اگر تمایل به دریافت مدرک تکنسین داروخانه دارید و میخواهید تا علمی تر قدم در این شغل بگذارید شرکت در کلاسها برای شما مفید خواهد بود. امروزه در بسیاری از داروخانه ها، تکنسین هایی هستند که بصورت تجربی و حتی با مدارک زیر دیپلم فعالیت می کنند.

Share/Save/Bookmark